आता शिक्षकांची आर्थिक देयके रोखता येणार नाही

महाराष्ट्र शासनाने माध्यमिक शाळा संहिता व महाराष्ट्र खासगी शाळातील कर्मचारी नियमावली १९८१ ची प्रभावी अंमलबजावणी करण्याचे ठरविले असून त्या अंतर्गत शाळांना आता शिक्षकांची कुठलीही आर्थिक देयके रोखता येणार नाहीत. अन्यथा संबंधित शाळांच्या मुख्याध्यापिकांसह संस्थाचालकांवरही कारवाई होणार आहे.

राज्यामध्ये मान्यताप्राप्त अनुदानित, विना अनुदानित शाळांमधील शिक्षक व शिक्षकेत्तर कर्मचार्‍यांची आर्थिक देयके, त्या शाळांतील मुख्याध्यापकांमार्फत शिक्षण विभागाच्या वेतन पथकाकडे मान्यतेसाठी सादर केले जातात. मात्र बर्‍याच वेळा वरिष्ठ श्रेणी, निवड श्रेणी, महागाई भत्ता, विशेषत: सेवानवृत्ती वेतनविषयक देयके मुख्याध्यापकांमार्फत पुढील कार्यवाहीसाठी सादर केली जातात. त्याचप्रमाणे मुख्याध्यापकांचीही अशीच प्रकरणे शिक्षण संस्थांमार्फत वेतन पथकाकडे अदागीसाठी सादर केली जातात. मात्र सदर देयके सादर करण्यास बरेचदा मुख्याध्यापक तथा संस्थाचालक विलंब करू शिक्षकांना वेठीस धरण्याचा प्रयत्न करीत असल्याच्या अनेक तक्रारी शासनाला प्राप्त झाल्या होत्या. त्या अनुषंगाने शासनाच्या शालेय शिक्षण व क्रीडा विभागाच्यावतीने शासन परिपत्रकाअन्वये माध्यमिक शाळा संहिता व महाराष्ट्र खासगी शाळांतील कर्मचारी नियमावली १९८१ ची प्रभावी अंमलबजावणी करण्याचे ठरविले आहे. या शिक्षण संस्थातील मुख्याध्यापक अथवा शिक्षण संस्थाचालकांकडून कोणत्याही कारणास्तव त्या संस्थेतील शिक्षक, शिक्षकेत्तर कर्मचारी यांची वित्तीय देयके अदायगीसाठी वेतन पथकाकडे सादर केली जात नसतील, अशा तक्रारी आल्यास शिक्षणाधिकारी माध्यमिक यांनी या प्रकरणात हस्तक्षेप करून सदरची देयके वेतन पथकास सादर होतील. अशा प्रकारची कार्यवाही तक्रारीतील मतितार्थ लक्षात घेऊन त्वरित करावी. एखादी संस्था किंवा मुख्याध्यापक वारंवार अशाप्रकारचे कृत्ये करीत असतील तर त्यांच्याविरुद्ध प्रशासक नेमण्याची कारवाई करण्यात येणार आहे. तसेच मान्यता काढण्यासारखी कारवाई होण्याची तरतूद यात आहे.

त्याचप्रमाणे फक्त मुख्याध्यापकांकडून वारंवार देयके सादर करण्यास विलंब होत असले तर त्यांचे वेतन तत्काळ थांबविण्याची कारवाई करण्यात यावी. या संबंधी काही न्यायालयीन प्रकरणे उद्भवल्यास त्याची जबाबदारीही संबंधितांवर राहणार असल्याचे शासनाचे अवर सचिव रा.चं. पाटील यांच्या स्वाक्षरीने पारित शासनादेशातून म्हटले आहे.

शासनाच्या या निर्णयामुळे राज्यातील शिक्षक व शिक्षकेत्तर कर्मचार्‍यांना दिलासा मिळाला आहे.

शिक्षणाबाबतचे दहा गाभा घटक :-

शिक्षणाबाबतचे दहा गाभा घटक :-

१) भारतीय चळ्वळीचा इतिहास.
२) भारतीय संविधानात्मक जबाबदा-यांची जाणिव.
३) राष्ट्रीय अस्मियता जोपासण्यासाठी आवश्यक आशय.
४) भारताचा सामाईक सांस्कॄतीक वारसा.
५) समानतावाद ,धर्मनिरपेक्षता,लोकशाही
६) स्त्री-पुरुष समानता.
७) पर्यावरणाचे संरक्षण.
८) सामाजिक अडसरांचे निर्मुलन.
९) छोट्या कुटुंबप्रमाणकाचे पालन.
१०) शैक्षणिक दॄष्टीचा परिपोष.

सदरच्या १० गाभा घटकांचा सामावेश हा अभ्यासक्रम तयार करताना केला जातो. व त्यानुसार अभ्यासक्रम आखला जातो.

खरे बौध्‍दिक शिक्षण

खरे बौध्‍दिक शिक्षण हे शरीरावयवांच्या - हात, पाय, डोळे, नाक इत्यादींच्या योग्य वापरातूनच होऊ शकते. म्हणून मुलाच्या शिक्षणाला प्रारंभ करताना त्याला एखादा उपयुक्‍त असा हस्तव्यवसाय शिकविणे व तद्‍द्वरा उत्पादन करण्याची क्षमता त्याच्या मध्ये निर्माण करने याला मी प्राधान्य देईन ..... महात्मा गांधी

GOOD THOUGHT

The world suffers a lot,Not because of the violence of bad people,- but because of the silence of good people.

पर्यवेक्षकांची कर्तव्ये :-

माध्यमिक शाळा संहिता
सेकंडरी स्कूल्स कोड (मराठी)
एस .एस .कोड
परिशिष्ट बारा
शाळेचे मुख्याध्यापक ,सहामुख्याध्यापक ,पर्यवेक्षक व शिक्षक यांचे कर्तव्य
१. पर्यवेक्षकांची कर्तव्ये :-
१) घालून दिलेल्या नियमाप्रमाणे आठवड्यातून सूमारे १० ते १२ तास शिकविण्याचे काम करणे.
२) १० वर्गातील शिक्षकांच्या कामावर देखरेख ठेवणे.
३) शिक्षक वर्गातील कोणताही शिक्षक अनुपस्थित असेल तर त्याच्या वर्गाची व्यवस्था पाहणे.
४) शिक्षकांच्या पाठाचे पर्यवेक्षण करणे व त्यांच्या कामाबाबत मुख्याध्यापकास अहवाल सादर करणे.
५) शिक्षक विहित पाठ्यक्रम विहित कालावधीत पूर्ण करतात हे पाहणे.
६) त्यांच्याकडे सोपविलेल्या वर्गातील विद्यार्थ्यांच्या अडचणी सोडविणे.
७) शिक्षकांच्या केट्लॊग कामावर व फ़ी वसूलीवर देखरेख ठेवणे.
८) वर्गांच्या परीक्षा घेण्यास मुख्याध्यापकास मदत करणे.

सहामुख्याध्यापकांची कर्तव्ये :-

माध्यमिक शाळा संहिता
सेकंडरी स्कूल्स कोड (मराठी)
एस .एस .कोड
परिशिष्ट बारा
शाळेचे मुख्याध्यापक ,सहामुख्याध्यापक ,पर्यवेक्षक व शिक्षक यांचे कर्तव्य
१. सहामुख्याध्यापकांची कर्तव्ये :-
१) शाळेतील नविन प्रवेश,परीक्षा घेणे व त्यांचे निकाल तयार करणे यासंबंधात मुख्याध्यापकास सहाय्य करणे.
२) व्यवस्थापनाशी व विभागाशी होणारा पत्रव्यवहार सोडून अन्य पत्रव्यवहार पाहणे.
३) मुख्याध्यापकांच्या संमतीने शाळेचे वर्गवार वेळापत्रक तयार करणे.
४) शाळेच्या चतुर्थश्रेणी कर्मचा-यांवर लक्ष ठेवणे,त्यांच्या रजा मंजुर करणे व त्यांच्या अनुपस्थितीत त्यांचे काम
इतरांकडून करुन घेण्याची व्यवस्था करणे.
५) शाळेत पाचवी ते सातवी इयत्ता असतील तर ह्या इयत्त्तांवर सर्वसाधारण देखरेख ठेवणे व ह्या वर्गातील
विद्यार्थ्यांच्या शिस्तीवर लक्ष ठेवणे.
६) शिक्षकांच्या बैठकांचे कार्यवॄत्त ठेवणे.
७) घालून दिलेल्या नियमाप्रमाणे आठवड्यातून सूमारे ८ ते १० तास शिकविण्याचे काम करणे.
८) मुख्याध्यापकांच्या अनुपस्थितीत शाळेच्या सर्व कामावर देखरेख ठेवणे.

मुख्याध्यापकांची कर्तव्ये :-

माध्यमिक शाळा संहिता
सेकंडरी स्कूल्स कोड (मराठी)
एस .एस .कोड
परिशिष्ट बारा
शाळेचे मुख्याध्यापक ,सहामुख्याध्यापक ,पर्यवेक्षक व शिक्षक यांचे कर्तव्य
१. मुख्याध्यापकांची कर्तव्ये :-
१) शाळेतील सर्व काम व अध्यापन यासाठी जबाबदार असणे.
२) शालेतील प्रवेश, परिक्षा व निकाल यासंबंधीच्या सर्व कामासाठी जबाबदार असणे.
३)शाळेचा पत्रव्यवहार करणे.
४) विभागाने मागविलेली माहिती तातडीने पुरविणे.
५) शाळेचे वर्गवार वेळापत्रक तयार करणे किंवा करवून घेणे.
६) शाळेचे अभिलेख पध्द्तशीर्पणे ठेवणे.
७) शिक्षक व शिक्षकेतर कर्मचा-यांच्या कामावर देखरेख ठेवणे व त्यांच्या कामामध्ये सुसूत्रता आणणे.
८) विद्यार्थ्यांच्या शिस्तीवर लक्ष ठेवणे.
९) शिक्षकांच्या नियमित बैठका आयोजित करणे.
१०) शिक्षक व शिक्षकेतर कर्मचारी वर्ग आपल्या कामावर नियमित उपस्थित राहतो की नाही हे पाहणे.
११) विद्यार्थ्यांना शाळा सोडल्याची प्रमाणपत्र देणे.
१२) शाळा समितीबरोबर विचारविनिमय करुन पाठ्यपुस्तके विहित करणे.
१३)नियमानुसार विहित केल्याप्रमाणे आठवड्यातून ४ ते ६ तास प्रत्यक्ष शिकविण्याचे काम करणे.